Takbir Hari Raya sebagai Syiar Islam

[Sinar Syawal] Takbir Hari Raya sebagai Syiar Islam

i) وَلِتُكْمِلُوا۟ ٱلْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا۟ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

“Dan hendaklah kamu mencukupkan bilangan (puasa) dan hendaklah kamu mengagungkan Allah atas petunjuk-Nya yang diberikan kepadamu.” [TMQ Al- Baqarah (2): 185]

Imam al-Qurtubi dalam tafsirnya mengenai ayat ini berbunyi:

“Takbir pada Hari Raya adalah syiar kemenangan yang menunjukkan rasa syukur kepada Allah atas hidayah-Nya. Ia adalah pengakuan bahawa segala kejayaan dan nikmat adalah milik Allah semata-mata.”

ii) Imam al-Baghawi dalam kitab tafsirnya, Ma’alim at-Tanzil, menafsirkan takbir Aidilfitri:

“Takbir yang disyariatkan pada Aidilfitri adalah untuk menunjukkan keagungan Allah selepas menyempurnakan ibadah puasa. Ia menanamkan rasa ketundukan dan syukur atas nikmat taufik yang diberikan Allah kepada hamba-Nya.”

Beliau juga menekankan pentingnya membaca takbir secara berjemaah sebagai tanda kesatuan umat Islam.

Berdasarkan tafsiran Imam al-Qurtubi, takbir pada Hari Raya merupakan simbol kemenangan umat Islam setelah berjaya menyempurnakan ibadah puasa Ramadhan. Ia melambangkan rasa syukur kepada Allah atas kekuatan yang diberikan untuk menahan diri daripada lapar, dahaga, dan hawa nafsu sepanjang bulan Ramadhan. Kemenangan ini bukan sekadar menyempurnakan ibadah puasa, tetapi juga kejayaan dalam mengawal diri dan meningkatkan ketakwaan kepada Allah SWT. Takbir merupakan pengakuan bahawa segala nikmat dan kejayaan adalah daripada Allah SWT semata-mata, dan bukan hanya hasil usaha manusia. Takbir Aidilfitri bukan sekadar ucapan, tetapi ia melambangkan kemenangan setelah sebulan beribadah serta pengakuan bahawa segala kejayaan datang daripada Allah SWT.

Diriwayatkan daripada Ibnu Umar r.a: “Rasulullah SAW bertakbir pada Hari Raya Aidilfitri dan Aidiladha di waktu pagi (sebelum solat) hingga selesai solat.” [HR Al-Baihaqi]

Selain itu, Imam al-Baghawi mentafsirkan bahawa takbir pada Aidilfitri menunjukkan keagungan Allah SWT selepas seseorang menyempurnakan ibadah puasa. Ia menanamkan rasa syukur hamba-Nya setelah berjaya menunaikan ibadah berpuasa sebulan lamanya dalam bulan Ramadhan. Membaca takbir secara berjemaah juga ditekankan kerana ia melambangkan kesatuan umat Islam dalam menyambut Hari Raya. Syiar takbir ini menunjukkan bahawa ibadah bukan hanya untuk individu, tetapi juga mengukuhkan hubungan sesama umat Islam dalam satu jemaah. Takbir Aidilfitri bukan hanya untuk memuji kebesaran Allah, tetapi juga menanamkan rasa rendah diri dan kesyukuran dalam diri hamba-Nya serta mengukuhkan kesatuan umat Islam.